Đề 12: Phân tích tình cảm của người mẹ trong Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ – Bài văn chọn lọc lớp 9


Các bài văn mẫu lớp 9

Đề 12: Phân tích tình cảm của người mẹ trong bài Hát ru con lớn trên lưng mẹ – Bài văn chọn lọc lớp 9

Đề 12: Phân tích tình cảm của người mẹ trong bài Hát ru con lớn trên lưng mẹ – Bài văn chọn lọc lớp 9

Hướng dẫn


Đề 12: Phân tích tình cảm của người mẹ trong Lời ru em bé lớn trên lưng mẹ (Nguyễn Khoa Điềm).

Phân công

Từ những ngày còn nằm trong nôi, chúng ta đã được sống trong bầu không khí êm đềm, dịu mát với lời ru của bà, của mẹ. Bài ca ấy đưa ta vào giấc ngủ êm đềm của tuổi thơ, nâng ta dậy, nuôi ta trưởng thành. Đó là những âm thanh trong trẻo, ngân vang sâu lắng trong tâm hồn mỗi chúng ta. Nó không chỉ cho ta những ấn tượng đầu tiên về quê hương, mà còn gửi gắm trong tâm hồn ta tình yêu thương tha thiết của người mẹ. Lời ru của mẹ Tà-ôi trong bài thơ Lời ru em bé lớn trên lưng mẹ của Nguyễn Khoa Điềm là một lời ru ngọt ngào. Nó cho ta những cảm xúc sâu sắc về tình thương của người mẹ dành cho đứa con của mình ở chiến khu Trị Thiên trong những năm tháng chống Mỹ ác liệt.

Lời ru em bé lớn trên lưng mẹ Nó không chỉ là một bài thơ mà còn là một lời ru cho những em bé lớn lên theo nhịp nôi của lưng mẹ. Không phải ngẫu nhiên mà khi phổ nhạc cho bài thơ này, nhạc sĩ Trần Hoàn đã đặt tên cho nó là Lời ru trên nương. Chính những lời ru đã làm nên bố cục của bài thơ, dẫn vào một thế giới đậm đà bản sắc riêng của người Tà Ôi. Tình yêu ngân nga trong một điệp khúc xuyên suốt theo nhịp chày của mẹ:

Bé Tài ngủ trên lưng mẹ

Ngủ ngoan nhé, đừng rời lưng mẹ.

Đoạn thơ vừa như lời ca trìu mến của người mẹ, vừa như lời nhắn nhủ yêu thương của nhà thơ với đứa con thơ. Nhịp thơ nhẹ nhàng như khúc nhạc êm đềm vang lên giữa núi rừng bao la. Hình ảnh Tà Ôi “ngủ trên lưng mẹ” thật êm đềm, làm ta nhớ lại những vần thơ về mẹ Việt Bắc trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của nhà thơ Tố Hữu:

Xem thêm: Đề 37 – Suy nghĩ của em về truyền thống tôn sư trọng đạo – Phát triển kĩ năng làm bài văn chọn lọc 9

Nhớ mẹ nắng cháy da

Em bé bị trói trên cánh đồng, bẻ từng lõi ngô

Cả hai người mẹ đều giống nhau về công việc, giống nhau ở sự chăm sóc, đùm bọc con cái, nhưng nếu người mẹ Việt Bắc xuất hiện trong dòng hồi tưởng thì người mẹ Tà-ôi lại được dựng lên giữa hiện thực:

Mẹ giã gạo, mẹ nuôi lính

Nhịp xương chày nghiêng giấc ngủ con.

Nhịp thơ 3/4 đều đặn ở hai câu thơ, như nhịp đưa đưa trên cánh võng. Công việc của mẹ là giã gạo nuôi bộ đội kháng chiến, nhưng chính trong công việc đó, người mẹ đã thể hiện tình yêu thương của mình đối với những đứa con của mình. Điệp từ “nghiêng” được lặp lại hai lần vừa tạo nhịp điệu cho câu thơ, vừa tạo chất tạo hình, vừa tả thực hình ảnh người mẹ vừa giã gạo vừa địu con trên lưng. Nỗi đau tồn tại ở cả mẹ và con:

Mồ hôi mẹ rơi trên má con nóng hổi

Vai mẹ nhấp nhô làm gối

Trở về chiếc nôi và trái tim để hát

Công việc của mẹ cũng khiến bé vất vả nhưng bé được bù đắp bằng tình yêu thương nồng nàn của mẹ. Giấc ngủ “nghiêng nghiêng” của con được mẹ che chở, được nâng đỡ bởi “đôi vai gầy” làm gối, bởi “lưng tựa” và lời ru trong lòng. Đó là lời ru vang vọng từ tình yêu thương bao la của người mẹ.

Trong mọi công việc, trong mọi hoàn cảnh, tình yêu nồng nàn ấy vẫn nguyên vẹn và ấm áp. Dù là giã gạo ở nhà hay tỉa bắp trên núi Ka-li nóng bỏng, thì trong lòng người mẹ vẫn vang vọng lời ru con a-kay, bởi a-kay chính là nguồn sống, là động lực của mẹ:

Mặt trời của ngô trên núi

Mặt trời của mẹ nằm ngửa.


Biện pháp nghệ thuật ẩn dụ được tác giả sử dụng rất đắc địa, mang lại những rung cảm thẩm mĩ sâu sắc, thể hiện tình cảm mẹ con thật cảm động, thiêng liêng. Em là mặt trời soi sáng và sưởi ấm trái tim anh, là nguồn vui và hạnh phúc trong đời anh. Hạt ngô lớn lên nhờ hơi ấm của mặt trời. Mẹ vui sống bên ánh nắng trên lưng con – đứa con yêu dấu của mẹ. Lời thơ nhịp nhàng, nhẹ nhàng như tình mẹ ru giấc ngủ sâu hơn cho em Tài.

Xem thêm: Để làm tốt bài văn lớp 9

Tình yêu thương tha thiết của người mẹ Tà Ôi vẫn ăn sâu vào những ước mơ được gửi gắm vào con cái, được thể hiện qua lời ru trực tiếp. Sự dịu dàng, dịu dàng trong lời ru tha thiết cho ta cảm nhận sâu sắc tấm lòng của người mẹ dành cho a-kay:

Chúc ngủ ngon a-kay

ngủ ngon ak

Những lời ru nhẹ nhàng thể hiện sự quan tâm, dịu dàng của mẹ đối với giấc ngủ của con. Tình yêu thương ấm áp ấy trải dài suốt cả bài thơ, qua những câu hát ru cứ lặp đi lặp lại như một điệp khúc càng trở nên thiết tha. Yêu con, yêu con, lời chúc của mẹ đến con. Đó chính là nguồn động lực giúp bà vượt qua gian khổ, thử thách, khó khăn, gian khổ để sống, làm việc và tham gia kháng chiến. Những lời chúc ấy thật giản dị, mộc mạc, phù hợp với tâm tư người mẹ Tà-ôi và gắn liền với những lời chúc bộ đội, kháng chiến:

Anh mơ cho em hạt gạo trắng

Ngày mai con lớn vung chày đập sân…

Em mơ cho anh hạt ngô mọc đều

Trong tương lai, đứa con lớn nhất sẽ cho ra mười Ka-li

Chúc con trở thành một cậu bé khỏe mạnh, biết “quẩy sân”, biết “chơi mười ka-lui”. Trong giấc mơ ấy, thấp thoáng bóng dáng và sức mạnh của những người anh hùng trong sử thi, thần thoại. đồng thời hội tụ sức mạnh của dân tộc từ xưa đến nay gắn với cuộc kháng chiến trường kỳ của đất nước. Đặc biệt, ước mơ trong lời ru cuối cùng của mẹ mới đẹp làm sao:

Em đã mơ cho anh gặp Bác Hồ Mai sau khi em uể oải trở thành người Tự Do…

Đó là ước mơ về ngày thống nhất. Thương con, mẹ mong ước lớn nhất là con được làm người tự do. Cô lớn lên trong cảnh nghèo đói, nô lệ và trưởng thành trong gian khổ của chiến tranh. Cô hiểu rất rõ giá trị của tự do. Vì vậy, tôi không muốn gì hơn là bạn trở thành công dân của một quốc gia tự do và độc lập. Tình thương của mẹ dành cho con sâu đậm biết nhường nào, lớn lao biết bao.

Xem thêm: Cảm nghĩ về khổ thơ cuối Ánh trăng của Nguyễn Duy

Nguồn gốc của mọi hành động cao thượng đều bắt đầu từ tình yêu đơn giản nhất. Xuất phát điểm của lời ru là tình yêu thương vô bờ bến của mẹ dành cho con, được thể hiện một cách giản dị mà sâu sắc. Dư âm của tình yêu ấy như một lời ru, được Nguyễn Khoa Điềm cảm nhận và thể hiện bằng những vần thơ giản dị mà sâu sắc. Lời ru ấy sẽ mãi vang vọng trong trái tim và tâm hồn những đứa con, để cảm nhận những cung bậc thân thương của tình mẹ ấm áp, tha thiết.

HOÀNG THANH HƯƠNG

Nhận xét:

– Bài viết phân tích rõ tình cảm của người mẹ Tà-ôi với con trong bài thơ Lời ru em bé lớn trên lưng mẹ.

– Người viết đã cảm nhận và phê phán khá tinh tế các chi tiết nghệ thuật: “Biện pháp nghệ thuật ẩn dụ được tác giả sử dụng rất đắc địa, mang đến những rung cảm thẩm mĩ da diết, thể hiện tình cảm mẹ con. động, tâm linh. Em là mặt trời soi sáng và sưởi ấm trái tim anh, là nguồn vui và hạnh phúc trong đời anh. Hạt ngô lớn lên nhờ hơi ấm của mặt trời. Mẹ vui sống nhờ hơi ấm ánh dương trên lưng con – đứa con yêu dấu của mẹ. Lời thơ nhịp nhàng, nhẹ nhàng như tình mẹ ru em Tài vào giấc ngủ

– Người viết có ý so sánh, nhưng cần tăng cường, mở rộng thêm để bài viết phong phú hơn.

– Cấu trúc bài viết tương đối hợp lý.

Xem thêm Phân tích hình ảnh ánh trăng trong bài thơ cùng tên của nhà thơ Nguyễn Duy tại đây.

Nguồn: tieuhocchauvanliem.edu.vn


Bạn thấy bài viết Đề 12: Phân tích tình cảm của người mẹ trong Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ – Bài văn chọn lọc lớp 9 có giải quyết đươc vấn đề bạn tìm hiểu không?

Cám ơn bạn đã ghé thăm Website Trường Họa Mi

Chuyên mục: Văn Mẫu Lớp 9

Nguồn: Họa Mi

Related Articles

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Back to top button